Een nieuw politiek landschap, maar een college als voorheen

Het politieke landschap is veranderd, maar daar is nog niets van te zien in de formatie van een nieuw college van Burgemeester en wethouders.

De uitslagen waren nauwelijks binnen of de PvdA positioneerde zich als dé grootste partij/winnaar van de verkiezingen. Niet alleen in Almelo, maar overal in Nederland. De werkelijkheid is dat de PvdA is gehalveerd.

Met grote spoed trok de PvdA een informateur aan om de partij te adviseren over de formatiekoers. De VVD, de grootste winnaar in Almelo, reageerde getergd en zei dat er twee informateurs moeten komen. Helaas heeft de informateur dan al met alle fracties gesproken en zijn advies is klaar. Per saldo niets nieuws onder de zon, zowel de PvdA als de VVD reageerden voorspelbaar. De een door het heft in handen te nemen en de ander door daar verontwaardigd op te reageren. De VVD ruikt het pluche en de PvdA wil er geen afstand van doen.

De PvdA ziet zichzelf als de architect van een nieuw college. Maar is dat wel zo vanzelfsprekend? Mijns inziens zou het meer voor de hand hebben gelegen als de VVD de leiding had genomen. Waarom? Omdat de VVD weliswaar evenveel zetels (7) heeft als de PvdA (7), maar de VVD heeft die behaald door 3 zetels winst en de PvdA door 6 zetels verlies. Het zou dus helemaal niet zo raar zijn geweest als de VVD het voortouw had genomen.

Hoe dan ook, dit is al weer verleden tijd.

Hoe nu verder?

De informateur adviseert de PvdA om een college te vormen bestaande uit PvdA, CDA en VVD. Drie partijen die samen goed zijn voor 20 raadszetels, een meerderheid in de raad. De PvdA is al bezig om dit advies uit te voeren. Of zo’n college er ook komt, moeten we afwachten. De partijen moeten het eerst over een groot aantal fundamentele verschillen van inzicht eens worden. Het CDA zal voor de tweede achtereenvolgende keer aan politieke invloed moeten inboeten.

Hoe zit het met de macht? Stel, het CDA doet een stap terug en de partijen binden allemaal in en worden het eens. Dan komt er een college van PvdA, VVD en CDA. Velen zullen er met gemengde gevoelens kennis van nemen, want in dit construct houden PvdA en CDA (samen 8 zetels verlies) een meerderheid in het college. Ook al denkt de VVD hier voldoende tegenwicht te kunnen bieden door de burgemeester (VVD) een zwaardere taak te geven (lees een politieke stem te geven). Maar dit is toch, met alle respect, een enigszins naïeve benadering.

De (voorlopige) conclusie is dat de verkiezingsuitslag onvoldoende weerspiegelt in een college van PvdA, CDA en VVD. Alleen daarom al zou het beter zijn om een breed meerderheidscollege te vormen. Er zijn meerdere samenstellingen mogelijk, maar de meest voor de hand liggende is een college met het CDA en de PvdA (stapje terug) en de winstpakkers VVD en D66 (stapje voorwaarts).

Zover is het nog lang niet. De beoogde coalitiepartners gaan eerst de hei op ‘om elkaars nieren te proeven’. Is de smaak goed, dan komt er een eenvoudig meerderheidscollege. Blijven er onoverbrugbare verschillen van inzicht, dan moet er opnieuw een afweging worden gemaakt tussen een breed meerderheidscollege en een minderheidscollege.

Namens de Fractie van D66 Almelo

Huub Isendoorn,

Deel via: