Sociale stijging of sociale ontwrichting?

De schuldencrisis als nieuwe werkelijkheid dreigt de maatschappelijke samenhang in Almelo te ontwrichten. Mede daarom schreef de D66-fractie het pamflet Morgen is Nu! Dit pamflet beoogt een halt toe te roepen aan de groeiende schuldenlast –nu al ruim een kwart miljard euro- van de gemeente Almelo. De combinatie van minder inkomsten en meer schuld brengt de uitvoering van beleid in gevaar.

In het bijzonder op sociaal gebied zijn de financiële risico’s groot. Dit komt omdat de gemeente veel zgn. openeinderegelingen heeft waarvoor de gemeente steeds minder geld ontvangt van de rijksoverheid. Daar komt dan nog eens bij dat steeds meer mensen een beroep doen op deze regelingen. Het zijn communicerende vaten: als de financiële situatie van mensen verslechtert dan neemt het beroep op de regelingen toe. En als er dan steeds minder geld is voor de regelingen, dan heeft de gemeente een groot probleem, want het collegebeleid is gestoeld op ‘sociale stijging’. Dat is zoiets als opkomen voor mensen met slechte kansen op de arbeidsmarkt en een laag opleiding inkomen. Met andere woorden, het college wil hun positie verbeteren maar heeft daar steeds minder geld voor.

Mijn stelling is dat de gemeente financieel orde op zaken moet stellen. Zo niet dan zal er jaar in jaar uit meer bezuinigd moeten worden. Deze bezuinigingen zullen voor een groot deel terechtkomen in het sociale domein, waardoor er van die sociale stijging niets terecht komt.

En toch is dat precies wat het college aan het doen is door niets te doen aan de oplopende schuldenlast en versterken van de inkomsten. Misschien moet ik zeggen dat het de coalitie van VVD, CDA en PvdA is die het doet. Zo diende de VVD (met kennis van financiële tegenvallers in het sociale domein) een motie in met als strekking dat financiële tegenvallers in hetzelfde domein als waar ze ontstaan moeten worden opgevangen. De VVD noemde daarbij het sociale domein en laat dat nu net hét domein zijn, dat wordt geclaimd door de PvdA. De PvdA was, begrijpelijk, als door een horzel gebeten. Gelijk hebben ze want het was een regelrechte aanval op waar de PvdA zegt voor te staan.

Een college dat nalaat krachtig een halt toe te roepen aan groei van de overgewaardeerde schuldenlast en een coalitie die elkaar het licht in de ogen niet gunt en (vooralsnog) niets doet om het tij te keren, werkt eerder ontwrichtend dan dat het iets doet aan de sociale stijging van mensen die wel een steuntje in de rug kunnen gebruiken.

Het is niet denkbeeldig dat veel maatschappelijke -en sociale initiatieven zullen sneuvelen in een volgende bezuinigingsronde als wordt doorgegaan op de ingeslagen weg. Terwijl het juist wenselijk is om te investeren in de samenleving, maar dan moet daar geld voor komen. Niet door nog meer te lenen, maar bijvoorbeeld door drastisch te bezuinigen op de gemeentelijke organisatie. Niemand maakt mij wijs dat het niet kan met een kleinere overheid. Al was het alleen maar omdat we nu al meer beleid hebben dan we kunnen uitvoeren. Ik schat de stapel beleidsnota’s op ruim anderhalve meter. Vorige week vroeg de raad nog om vier nieuwe nota’s.

Forse ingrepen zijn nodig om te voorkomen dat de overgewaardeerde schuldenlast verder toeneemt. Ik herhaal nog maar eens de oproep van de D66-fractie aan alle politieke partijen om de handen in een te slaan. Gebeurt dat niet, dan zal dat met name te voelen zijn in het sociale domein, van de geplande sociale stijging komt dan niets terecht. Als men doorgaat op de ingeslagen weg, dan lijdt dat ontegenzeggelijk tot sociale ontwrichting. Of de VVD nu ‘in principe’ aan haar motie over de financiële tegenvallers toevoegt of niet.

Er is nog veel werk aan de winkel, zal ik maar zeggen!

Huub Isendoorn

Deel via: